98 پست قرنطينه از ورود آفات نباتي به كشور جلوگيري مي كنند

 

معاون سازمان حفظ نباتات گفت: 98 پست قرنطينه در كشور وظيفه جلوگيري از ورود آفات نباتي به كشور و حفظ ذخاير گياهي را برعهده دارند.  

علي‌اكبر ياسمي در گفت‌وگو با خبرگزاري فارس، در مورد جايگاه و اهميت قرنطينه، افزود: اين مقوله يكي از روش‌هاي مبارزه قانوني است ، بحث پيشگيري از آفت يكي از موارد خاص است، اما قرنطينه مفهوم بين‌المللي و به معناي يك مبارزه قانوني عليه عوامل خسارت‌زاي خارجي است.

معاون سازمان حفظ نباتات، نخستين ماموريت قرنطينه را جلوگيري از ورود، استقرار، گسترش و شيوع يك بيماري يا علف هرز به يك منطقه دانست و گفت: قرنطينه شامل دو بخش داخلي و خارجي است كه در ايران 28 پست قرنطينه داخلي و 70 پست قرنطينه خارجي وجود دارد كه وظيفه مبارزه با ورود آفات و جلوگيري از آن را بر عهده دارد. ياسمي افزود:‌ قرنطينه دامي برعهده سازمان دامپزشكي و قرنطينه گياهي برعهده سازمان حفظ نباتات است.

*سابقه قرنطينه

وي گفت: قرنطينه از كلمه ايتاليايي «كرانتا» به معناي 40 روز گرفته شده كه ابتدا براي جلوگيري از بيماري‌هاي خطرناك انساني اعمال مي‌شد و قرنطينه فقط انساني بود،اما اولين بار قرنطينه نباتي در فرانسه براي جلوگيري از انتشار آفت فيلوكسراي انگور در 1876 پايه‌گذاري شد، دومين قرنطينه گياهي در انگلستان 1887 پايه گذاري شد، نخستين مقررات قانون تنظيم ورود بذر و اندام‌هاي تكثيري از خارج در سال 1314 در ايران تصويب و اداره تفتيش صحي نباتات در اداره كل كشاورزي تهران تاسيس شد.

وي افزود: در سال 1325 مقررات قرنطينه توسط وزارت كشاورزي وقت پيشنهاد و در دولت تصويب شد و قانون حفظ نباتات و آئين‌نامه اجرايي موارد قرنطينه در سال 1346 به تصويب مجلس رسيد.

* قرنطينه همزاد گمرك

معاون قرنطينه و كنترل آفات سازمان حفظ نباتات تصريح كرد: طبق قانون در هر مبداء ورودي و رسمي كشور كه گمرك حضور داشته باشد، پست قرنطينه نيز وجود دارد و قرنطينه گياهي با گمرك همزاد است.

ياسمي افزود: قرنطينه داخلي براي كنترل عوامل خسارت‌زايي است كه در گذشته به طرق مختلف وارد كشور شده و روي ميزبان‌ها (گياهان بومي) مستقر شده و با شرايط اقليمي كشور سازگاري پيدا كرده و جزء آفات كليدي در كشور است.

* 20 عامل خسارت‌زا مشمول قرنطينه داخل

وي افزود: 20 عامل خسارت‌زا مانند سوسك كلرادو در سيب‌زميني، بليت پنبه، مگس زيتون، كرم خاردار پنبه، كرم سرخ پنبه و كرم سرخ ثانوي پنبه از عوامل قرنطينه داخلي و همچنين بيماري‌هايي مانند جاروك ليموترش، تريستيزاي مركبات، و ساير آفات خارجي نيز در دسته عوامل قرنطينه خارجي به شمار مي‌روند.

ياسمي خاطرنشان كرد: هر سال بايد اين آفات مورد بازنگري و ارزيابي قرار گرفته و در شوراي حفظ نباتات تصويب و توسط هيات دولت تصويب و ابلاغ شود.

وي افزود: به عنوان مثال آفت سرخرطومي حنايي خرما، جوانه‌خوار زيتون، شپشك سياه زيتون، پروانه سفيد آمريكايي، سياهك ناقص گندم، نماتد ريشه مركبات و ساير آفات در مجموع 20 آفت هستند كه مشمول قرنطينه به شمار مي‌روند.

* 291 عامل خسارت خارجي

معاون سازمان حفظ نباتات افزود: عوامل قرنطينه خارجي آفاتي هستند كه در كشور وجود ندارند و بايد تمهيدات لازم در چارچوب قوانين قرنطينه‌اي براي جلوگيري از ورود آفات به كشور اعمال شده و در اين رابطه 291 عامل خسارت‌زا مشمول قرنطينه خارجي در كشور به شمار مي‌روند.

ياسمي افزود: پست‌هاي قرنطينه داخلي در مناطقي مستقر هستند كه عوامل خسارت‌زا در كشور وجود داشته و بومي شده‌اند مانند پست قرنطينه اردبيل براي مقابله با انتشار آفت سوسك كلرادو سيب‌زميني در منطقه اردبيل، همچنين در استان‌هاي هرمزگان و فارس براي مقابله با انتشار آفت جاروك ليموترش پست‌هاي قرنطينه‌ داخلي مستقر شده اند كه برخي از اين‌ها مانند پست قرنطينه در فصل جابه‌جايي نهال براي نظارت بر توليد و انتقال نهال به طور سالم فصلي راه اندازي مي‌شوند.

وي افزود: قرنطينه در هر مبداء ورودي و خروجي كشور در كنار گمرك وجود دارد و هميشه هركالا و محموله‌اي بايد پيش‌نياز لازم را داشته باشد، زيرا آخرين مرحله از كار بازرسي است.

* گواهي بهداشتي، شناسنامه و گذرنامه كالا

ياسمي ادامه داد: دريافت گواهي بهداشتي شامل يك سري اطلاعات از محموله به مثابه شناسنامه محموله قبل از قرنطينه بايد همراه كالا باشد كه در آن شرايط درخواستي كشور مقصد براي محموله گياهي ذكر شده است. صادركننده نيز از اين شرايط اطلاع داشته و كالاي خود را مناسب خواست مشتري فراهم كرده است.

وي ادامه داد: اين ويژگي‌ها شامل نوع بسته‌بندي، زمان و نمونه محموله است و بايد به همراه هر محموله باشد. گواهي بهداشت گياهي مهمترين سند همراه محموله و ضروري است.

وي افزود: ساعت كار قرنطينه‌ها در مبادي ورود و خروج كشور متناسب با ساعت كار گمرك است و قرنطينه تابع ادارات گمرك است.

وي در مورد اشكال صادركنندگان ميوه در معطلي قرنطينه صادراتي و روان بودن قرنطينه وارداتي، بيان داشت: هر محموله گياهي كه از خارج وارد مي‌شود، بايد مدارك لازم را داشته تا از طرف قرنطينه ترخيص شود و اگر صادر‌كننده ادعا كند كه كار قرنطينه طولاني است، بايد قبل از رسيدن به قرنطينه ملزومات آن شامل گواهي بهداشت گياهي و ساير اسناد توسط صادر‌كننده همراه محموله موجود باشد و عدم آلودگي محموله توسط كارشناس قرنطينه محرز شود و اگر شكي پيش آيد و بعد از نمونه‌برداري و بررسي كارشناسي تا رفع مشكل اجازه ترخيص محموله صادر نمي‌شود.

وي در مورد حد مجاز باقيمانده سموم در محموله‌هاي گياهي وارداتي گفت: وظيفه تعيين اين حد برعهده وزارت بهداشت است كه توسط موسسات تحقيقات گياه‌پزشكي تعيين و مجري آن وزارت بهداشت است، اما وظيفه قرنطينه كنترل و مقابله با بيماري و آفات است.

ياسمي ادامه داد: مقررات قرنطينه شامل سه مرحله قبل از ورود در مبداء، حين ورود محموله و بعد از ورود است كه در مورد محموله‌هاي گياهي وارداتي و اندام‌هاي كاشتني‌ و تكثيري اين موارد به دقت بررسي مي‌شود.

* آساني كار قرنطينه

معاون سازمان حفظ نباتات گفت: براي سهولت در امر صادرات و تسريع كار متقاضيان و جهت عدم مراجعه مكرر آنها به سازمان حفظ نباتات كارهاي خوبي انجام شده كه مهمترين آن قرنطينه تحليل خطر آفت و ارزيابي شواهد بيولوژيكي و علمي و اقتصادي مبني بر اينكه كالايي وارداتي چه آفات و امراضي دارد و اين موارد تحليل و ارزيابي شده و متناسب شرايط قرنطينه براي كالا اعلام مي‌شود.

وي افزود: براي اين مراحل از نظر ريسك قرنطينه، كالاها به 3 دسته كالاي با ريسك قرنطينه كم، با ريسك قرنطينه متوسط و ريسك قرنطينه بالا تقسيم‌بندي شده و هر كدام شرايط خاص خود را دارند.

ياسمي خاطرنشان كرد: در بسياري از اين موارد نيازي به اخذ مجوز نيست و كالاي تجاري از نظر بازرگاني به 4 گروه صادراتي، وارداتي، ترانزيت و صادرات مجدد تقسيم‌بندي مي‌شود كه هر كدام شرايط خاص قرنطينه‌اي دارند.

* اصل، صحت مدارك همراه محموله

وي در مورد قرنطينه در گمرك اظهار داشت: اين يك بخش از مبادي ورود و خروج است، ساير قسمت‌ها شامل گمرك، سازمان توسعه تجارت، بانك و همچنين گواهي بهداشت مربوط به سازمان‌هاي صادر كننده كالاي صادراتي و ساير موارد است كه بايد هر كالا گواهي بهداشتي مربوطه را همراه داشته باشد.

وي گفت: گواهي بهداشت كالا مهمترين برگه همراه كالاست كه چه در مورد ورود و خروج يا ترانزيت و صادرات مجدد به شمار مي‌رود.

* بازبيني محموله

وي افزود: مرحله بعدي پس از ديدن مدارك بازرسي و بازديد مامور قرنطينه از محموله است كه مامور خود يك كارشناس گياه‌پزشكي است و مدارك عاليه و تجربه كافي دارد، همچنين دوره‌هاي آموزشي خاصي گذرانده و نسبت به آفات بيماري‌هاي گياهي آگاهي كامل دارد، همچنين اسناد همراه محموله بايد توسط مراجع رسمي و مورد تائيد ippc يعني معاهده بين‌المللي حفظ نباتات رسيده باشد.

ياسمي معاون سازمان حفظ نباتات بيان داشت: اين گواهي همراه كالا بايد بر مبناي استاندارد باشد و مامور قرنطينه اطلاعات كافي از اسناد را گرفته و با كالا تطبيق مي‌دهد، همچنين بازرسي و نمونه‌برداري كرده و موارد مشكوك را كه از حيطه تشخيص خودش خارج است، براي آزمايشگاه تخصصي ارسال مي‌كند و بعد از تائيد آزمايشگاه تصميم نهايي را مي‌گيرد.

وي افزود: محموله ورودي به چند گونه خواهد بود: يك محموله مشكل نداشته و ترخيص مي‌شود، گاهي محموله مسئله خاصي پيدا مي‌كند و در مرز ورودي قابل رفع است كه به هزينه خود بازرگان مراحل ضدعفوني و سلامت محموله انجام مي‌شود و گاهي به كمك سازمان‌هاي مربوطه رفع آلودگي شده و به هزينه صاحب كالا ضدعفوني مي‌شود.

* انهدام محموله آلوده به جاي ارجاع

ياسمي افزود: در گذشته وقتي يك محموله مشكل پيدا مي‌كرد، مرجوع مي‌شد، اما در قوانين جديد گفته مي شود، وقتي كالايي براي يك ملت قابل مصرف نيست، پس نبايد به مصرف هيچ كس برسد، بلكه بايد معدوم شود و لذا در آينده كالاهاي دچار مشكل از نظر قرنطينه مرجوع نشده و معدوم خواهد شد.

وي در پاسخ به اينكه اگر صاحب كالا نسبت به تذكر قانوني مامور قرنطينه بي‌توجه باشد، چه اتفاقي مي‌افتد، گفت: با حضور نماينده دادستاني و مامور گمرك در مورد كالاهاي مشكل دار اقدامات امحاء كالا انجام مي‌شود و اگر نياز به ضدعفوني محموله باشد در همان نقطه مرزي ضد عفوني خواهد شد.

* قرنطينه ضابطه بين المللي

ياسمي تصريح كرد: قرنطينه يك ضابطه فني در تجارت بين‌الملل است كه در دنياي امروز هرگونه موانع غيرتعرفه‌اي غير آن برداشته شده و اصول كلي قرنطينه در تجارت بين‌الملل 16 مورد مانند حق حاكميت كشورها در اعمال مقررات براي جلوگيري از عوامل آفات قرنطينه‌اي است.

وي افزود: ضوابط قرنطينه بايد داراي ويژگي شفاف، روشن، فني، توجيه‌پذير از نظر فني، عدم تبعيض يعني مقررات قرنطينه براي همه كشورها يكسان باشد، همچنين اين مقررات مشابه محصول داخلي اعمال شود و شدت مقررات قرنطينه مناسب و داراي توجيه فني و داراي حداقل تاثير در تجارت جهاني باشد.

* ايران از 1351 عضو كنوانسيون ippc

ياسمي بيان داشت: در دنيا 29 استاندارد شناخته شده در معاهده ippc از سال 1951 تصويب و از سال 1952 به اجرا گذاشته شد و ايران از سال 1972 عضو كنوانسيون مقابله با آفات و امراض گياهي شده است كه اين استاندارد‌هاي 29 گانه از آن زمان اجرا مي‌شود.

وي افزود: فعاليت كارشناسان قرنطينه رديابي و شناسايي، عوامل قرنطينه داخلي و خارجي، مبارزه با عوامل قرنطينه، نظارت بر واردات ، صادرات، ترانزيت و صادرات مجدد محموله‌هاي گياهي است.

ياسمي افزود: اهميت قرنطينه در حال حاضر بيش از گذشته است، زيرا حجم توليد كشاورزي به طور عام در دنيا افزايش يافته و متناسب آن حجم مبادلات كشاورزي ، همچنين دانش و تكنولوژي گسترش و امكان جابه‌جايي عوامل خسارت‌زاي گياهي نيز افزايش يافته است.

وي در مورد ريشه كني آفات وارداتي گفت: اصولا موجودات زنده وقتي وارد محدوده‌اي از يك كشور مي‌شوند، از جمله آفات كه وارد يك منطقه مي‌شوند، براي ريشه‌كني آن عملياتي انجام مي‌شود كه نمي‌توان به طور صد در صد آن را ريشه‌كن كرد اما تا حد خسارت اقتصادي قابل كنترل است.

وي افزود: به عنوان مثال گفته مي شود بيماري پشه مالاريا ريشه‌كن شده، اما هنوز مواردي موجود است كه به دليل پايين‌تر از حد متعارف گويند ريشه‌كن شده است. در حفظ نباتات نيز قلع و قمع در كار نيست، بلكه كنترل در حد پايين‌تر از آستانه زيان اقتصادي مطرح است.

* آستانه زيان اقتصادي به جاي قلع و قمع

وي افزود: قلع و قمع و ريشه‌كني در سطح محدود انجام‌پذير است، اما دامنه فعاليت‌ عوامل خسارت‌زا در سطح محدود نيست، گرچه در مراحل اوليه قابل كنترل است، اما در كنترل مديريت جامع تلفيقي مقابله با آفات ipm به دنبال اعمال مقررات قرنطينه هستند.

معاون سازمان حفظ نباتات در مورد نخستين مقررات قرنطينه ايران گفت: اولين قانون قرنطينه‌اي براي مقابله با ورود آفت كرم سرخ پنبه و آتشك درختان ميوه بوده است.

* گواهي بهداشت گياهي فرمت(شكل) جهاني دارد

وي افزود: گواهي بهداشت گياهي كه توسط سازمان حفظ نباتات صادر مي‌شود، داراي يك فرمت بين‌المللي بوده و صدور اين گواهي يك وظيفه حاكميتي است كه منحصر در اختيار دولت است و امكان واگذاري صدور گواهي بهداشت به بخش خصوصي وجود ندارد.

*قرنطينه فرودگاه امام خميني راه افتاد

ياسمي در مورد پست قرنطينه فرودگاه امام خميني (ره) گفت: اين پست به تازگي راه‌اندازي شده و اكنون پست قرنطينه در آن فرودگاه برقرار است اما هنوز آزمايشگاه گياهان راه‌اندازي نشده و پيگيري و هماهنگي با مسئولان فرودگاه مي‌شود و صورتجلسه‌اي نيز تنظيم شده كه اختصاص جايگاهي براي استقرار آزمايشگاه گياه‌پزشكي و همچنين اختصاص محل و چاهي براي امحا محموله‌هاي فاسد و نيز مكاني براي احداث انبارهاي فني براي نگهداري محصولات آسيب‌پذير مانند گل و گياه در فرودگاه عملي شود، اين موارد در دست اقدام است. ياسمي بيان داشت: انبارهاي تخصصي گياهان در فرودگاه امام خميني راه‌اندازي نشده، اما مورد نياز است و براي هر محموله خاص انبارهاي فني لازم است، به عنوان مثال يك محموله گل كه از خارج وارد مي‌شود، اگر نياز به 4 روز توقف داشت، بايد در شرايط خاص نگهداري شده وگرنه از بين مي‌رود.

* همكاري مديران فرودگاه امام با سازمان حفظ نباتات

معاون سازمان حفظ نباتات تصريح كرد: مديريت فرودگاه امام با سازمان حفظ نباتات همكاري خوبي داشته و مقدمات اختصاص جايگاه براي برپايي آزمايشگاه و حفر چاه امحا و نيز تجهيزات انبار فني داشته و اميدواريم اين مراحل تكميل شده و در كيفيت و سرعت كار افزايش يابد.

وي گفت: انبارهايي براي نگهداري گل، بذر، نهال و ساير قسمت‌هاي گياهي مورد نياز است و در حال حاضر اكثر كالاهاي تكثيري از طريق فرودگاه وارد مي‌شود كه داراي حجم اندك، اما مشمول قرنطينه است.

ياسمي خاطرنشان كرد: در هر فرودگاه بين‌المللي كه گمرك وجود دارد، مبادلات كالايي واردات و صادرات بر مبناي قانون كشورهاي مبدا و از طريق قرنطينه انجام مي‌شود.

وي گفت: براي آگاهي مردم از قرنطينه نياز به اطلاع‌رساني شفاف و روشن است و يكي از مشكلات كار ما اين است كه مردم از اهميت آن آگاهي لازم و كافي ندارند.

* قرنطينه شرط تجارت پايدار

ياسمي با اشاره به لزوم ورود ايران به سازمان تجارت جهاني گفت: يكي از الزامات آن براي پايداري تجارت رعايت قرنطينه و نكات فني است كه هم مردم و هم بازرگانان بايد از آن شناخت كافي داشته باشند، تا تجارت سالم و پايداري برقرار شود.

* قرنطينه مانع يا ضرورت

وي يكي از الزامات تجارت پايدار را قوانين بهداشت گياهي دانست كه حق حاكميت هر كشور است و در مذاكرات و تفاهم‌هاي بين‌المللي به رسميت شناخته شده است و قرنطينه از موازين فني است كه در تجارت جهاني پذيرفته شده است، بنابراين قرنطينه مانع نيست، بلكه يك ضرورت است و نمي‌توان براي اصلاح اين مقررات صورت مسئله را پاك كرد و عده‌اي بگويند قرنطينه لازم نيست، بلكه اين يك اصل است كه مورد توافق سازمان‌هاي بين‌المللي تجارت قرار گرفته است.

وي افزود: محصولات صادراتي بايد فرآيند لازم را براي عدم آلودگي خسارت‌زا مانند اخذ گواهي بهداشتي داشته باشند و اين گواهي به عنوان گذرنامه كالاي صادراتي محسوب مي‌شود. همچنين كالاي وارداتي نيز بايد گواهي مبدا به همراه داشته باشد.

* گواهي بهداشتي امر حاكميتي

ياسمي تصريح كرد: گواهي بهداشت گياهي يك امر حاكميتي است كه توسط بخش خصوصي نمي‌توان صادر كرد اما براي صدور اين گواهي بهداشت گياهي مقدماتي مانند نمونه‌برداري، آزمايش، بررسي، آماده‌سازي، ضدعفوني، بسته‌بندي و غيره لازم است كه از عهده خود بازرگان و يا شركت‌هاي بخش خصوصي بر مي‌آيد.

* همكاري بخش خصوصي در بازرسي و بسته بندي محموله

معاون سازمان حفظ نباتات با اشاره به ماده 88 قانون تنظيم بخشي از مقررات مالي دولت و نيز قانون اجراي سياست‌هاي كلي اصل 44 گفت: كارهايي كه از عهده بخش خصوصي بر مي‌آيد، بايد واگذار شود به عنوان مثال نمونه‌برداري از محموله، ضدعفوني، بررسي آزمايشگاهي، بسته‌بندي از مواردي است كه توسط شركت‌هاي خصوصي قابل انجام است، اما صدور گواهي بهداشت گياهي كه در فرم‌هاي مخصوص و گواهي بهداشتي معرفي شده توسط ippc يك امر حاكميتي است كه منحصرا توسط دولت صادر مي‌شود.

ياسمي خاطرنشان ساخت: شركت‌هاي ضدعفوني و كلينيك‌هاي گياه‌پزشكي بخشي از كار مقدمات گواهي بهداشتي را انجام مي‌دهند و همه اين امور را نمي‌توان از دولت توقع داشت، زيرا سازمان حفظ نباتات هم توان محدودي دارد كه در كشور داراي 28 پست قرنطينه داخلي و 70 پست قرنطينه خارجي است كه در هر كدام تعدادي كارشناس وجود داشته و كنترل آفات و پايش آن را انجام مي‌دهند.

وي رسانه را پل مناسبي براي ارتباط بين سازمان حفظ نباتات به عنوان بخشي از حاكميت و مردم دانست و گفت: بر مبناي اصول كار كردن و ارايه خدمات با كيفيت و سريع وظيفه ما است و براي انجام آن نياز به زيرساخت‌ها و افزايش آگاهي در مردم دارد.

* 3 برچسب همراه كالا

ياسمي افزود: در تجارت جهاني آينده هر محصول بايد 3 برچسب GAP، GMP و GHP يعني گواهي فرآيند توليدي شامل اينكه مختصات باغدار، موقعيت باغ، ميزان كود، زمان كود و برچسب دوم شامل فرآوري توليد، روش توليد و برچسب سوم شامل گواهي بهداشت محصول و ويژگي‌هاي بهداشتي است.

ياسمي در پايان گفت: در استراليا يك محموله 20 تني كشمش به خاطر يك سنگريزه توسط اداره كنترل كيفي برگشت خورده در حاليكه مامور بازرسي به راحتي مي‌توانست آن سنگريزه را كنار گذاشته و محموله را ترخيص كند اما چون از نظر كيفيت با برگه كالا همخواني نداشت محموله را مرجوع كرد.

اداره كل روابط عمومي وزارت جهاد كشاورزي

pr@agri-jahad.ir
Pr@maj.ir

1387/08/07
فایل ها :
مشاهده نظرات (تعداد نظرات 0)

ارسال نظرات
نام
 
آدرس پست الکترونیکی شما
   
شماره تلفن
توضیحات
 
تغییر کد امنیتی
کد امنیت
 
کلیه حقوق این سایت متعلق به وزارت جهاد کشاورزی می باشد
Powered by DorsaPortal