دانهای کوچک با ماموریتی بزرگ؛ خیز خراسانشمالی بهسوی امنیت غذایی
خراسانشمالی با تبدیل شدن به قطب ملی کشت کاملینا، رکورددار تولید دانههای روغنی کمآببر در کشور است. این پیشتازی که در راستای اجرای طرح جهش تولید دیمزارها صورت گرفته، نشاندهنده عزم جدی استان برای ارتقای امنیت غذایی در روغنهای خوراکی است.
به گزارش پایگاه اطلاع رسانی وزارت جهاد کشاورزی به نقل از روابط عمومی سازمان جهاد کشاورزی خراسان شمالی،در روزگار کنونی که امنیت غذایی به مسالهای حیاتی و استراتژیک در سراسر جهان بدل شده است، ایران نیز گامهای تازهای در جهت خودکفایی در تولید محصولات اساسی برداشته است.
در این میان توسعه کشت دانههای روغنی بهعنوان یکی از محورهای کلیدی تامین روغن خوراکی موردنیاز کشور، جایگاهی ویژه یافته است.
استان خراسان شمالی با تکیه بر ظرفیتهای طبیعی، اقلیمی و انسانی خود توانسته است در صف نخست این حرکت ملی قرار گیرد؛ استانی که بهتازگی نامش با محصولی نوظهور اما توانمند در عرصه کشاورزی ایران گره خورده است: کاملینا.
این دانه روغنی که چند سالی است نگاه کارشناسان را به خود جلب کرده، امروز نهتنها در خراسان شمالی بلکه در کل کشور به نماد کشاورزی نوین و پایدار تبدیل شده است.
گزارش حاضر نگاهی دارد به تلاشهای این خطه برای توسعه کشت دانههای روغنی، حمایتهای جهاد کشاورزی، و چشمانداز روشن خراسان شمالی در نقشآفرینی در امنیت غذایی ایران.
چرا خراسان شمالی در خط مقدم قرار گرفت؟
از مجموع وسعت استان خراسان شمالی، حدود ۳۴۴ هزار هکتار اراضی کشاورزی به فعالیتهای زراعی اختصاص دارد. شرایط اقلیمی متنوع، خاک حاصلخیز و تجربه تاریخی مردم منطقه در کشاورزی، این استان را به قطب تولید محصولات استراتژیک و اقتصادی تبدیل کرده است.
اما آنچه باعث جهش اخیر این استان در حوزه دانههای روغنی شد، رویکرد جدیدی بود که سازمان جهاد کشاورزی خراسان شمالی در قالب طرح «جهش تولید اتخاذ کرد.
بر اساس این طرح، هیچ زمینی در دیمزارها نباید بدون کشت باقی بماند به همین منظور، کارشناسان توصیه کردند که کشاورزان در تناوب با غلات، به کشت انواع دانههای روغنی از جمله کاملینا، گلرنگ و کلزا در فصل پاییز و آفتابگردان و کنجد در فصل بهار روی آورند.
این سیاست هوشمندانه موجب شد زمینهای دیمزار و حتی مناطق نیمهخشک، به میدان تولید محصولات استراتژیک تبدیل شوند؛ محصولاتی که هم درآمد کشاورزان را افزایش میدهند و هم نیاز کشور به واردات روغن خوراکی را کاهش میدهند.
کاملینا، گیاهی است از خانواده شببوییان با سابقهای چند هزارساله در اروپا و آسیای میانه اما حضور آن در کشاورزی ایران پدیدهای تازه است.
مهمترین ویژگی کاملینا قابلیت کشت پاییزه و برداشت زودهنگام (اواخر فروردین ماه) است؛ این بدان معناست که میتواند در زمانی رشد کند که اغلب زمینهای دیگر هنوز زیر کشت نرفتهاند.
مدیر امور زراعت سازمان جهاد کشاورزی خراسانشمالی در این خصوص گفت: استان در کشت کاملینا پیشتاز کشور است و بر اساس برنامهریزیهای انجام شده، پیشبینی می شود از این محصول استراتژیک حدود ۲ هزار و ۵۰۰ تن برداشت شود.
وحید صباغ افزود: این محصول به دلیل نیاز آبی اندک و سازگاری با اقلیم منطقه، سنگ بنای امنیت غذایی روغنی در سالهای آینده خواهد بود.
وی با اشاره به مزیتهای مهم کشت کاملینا، گفت: نیاز آبی بسیار اندک نسبت به کلزا یا آفتابگردان، سازگاری با تغییرات اقلیمی و مقاومت بالا در برابر خشکی و سرمای بهاره، حساسیت کم به آفات و بیماریها، عدم ریزش دانه در زمان برداشت و کیفیت بالای روغن و پروتئین دانهها از مزیت های کشت این گیاه است.
صباغ افزود: بهدلیل این مزایا، کاملینا به یکی از امیدبخشترین گزینههای کشاورزی مناطق خشک و نیمهخشک ایران بدل شده و خراسان شمالی اکنون رتبه نخست کشور در کشت این محصول را در اختیار دارد.
مدیر امور زراعت سازمان جهاد کشاورزی تاکید کرد: میزان تولید دانههای روغنی در خراسان شمالی در سال زراعی جاری رقمی قابل توجه خواهد بود و میزان برداشت پیش بینی شده کاملینا 2 هزار و 500 تن(محصول پیشرو در طرح جهش تولید دیمزارها)، کلزا یک هزارو 300 تن (تأمینکننده اصلی روغن پاییزه)و گلرنگ 900 تن (محصول جایگزین در تناوب زراعی) است.