مدیر حفظ نباتات استان
گلستان در خصوص عملیات کنترل بیولوژیک و غیرشیمیایی استان گلستان خبر داد.

به گزارش پایگاه
اطلاع‌رسانی وزارت جهاد کشاورزی به نقل از روابط عمومی سازمان حفظ نباتات، کیانوش حق‌نما
درباره اهمیت استفاده از عوامل بیوکنترل گفت: توسعه بخش کشاورزی جزو الزامات توسعه عمومی کشور
است و گسترش و پیشرفت این بخش مستلزم اتخاذ راهبردهای اصولی و درست است. از طرف دیگر
ضـمن تلاش در جهت دستیابی به عملکرد بالا و کیفیت مطلوب باید توسـعه ی پایدار نیز مورد
توجه قرار گیرد زیرا کـاربرد بی رویه ی حشـره کش ها در کنترل آفات، اثرات جانبی زیان
باری نظیر بر جای مانـدن بقایای حشـره کش ها روی محصولاـت و بروز مقـاومت در آفـات
نسـبت به آفت کش هـا و از بین بردن حشـرات مفیـد در محیط وافزایش مرگ و میر ناشـی از
مسمومیت ها و غیره ...دارد.

وی افزود: در این راسـتا
توجه هر چه بیشتر برای استفاده از عوامل بیوکنترل در مهار آفات که هزینه و خطر کمتری
نسبت به روش شیمیایی دارد، لازمه اسـتفاده از زنبورهای پارازیتویید به دلیل توانایی
مهار آفات در بسـیاری از اکوسیسـتمهای زراعی دارای اهمیت هستند. این حشرات مفیـد با
کاهش دادن جمعیت آفات، خسارات ناشـی ازآنها را کاهش داده و از طغیان آنها جلوگیری میکنند.
با توجه اینکه استان گلستان دارای تنوع محصولاـت زراعی(گوجه فرنگی، پنبه، برنـج، ذرت
، سویا و...) و باغی(مرکبات، انار، زیتون، سـیب،هلو و ...) بوده و از طرفی بـدلیل همجواری
با جنگل های هیرکانی و دریاچه خز، و شـرایط اقلیمی مناسب دارای تنوع حشـرات مفیـد به
لحاظ وجود پناهگاه های طبیعی در جهت بقاء برخوردار است. هرچنـد که با توجه به تنوع
محصولات ذکر شـده و عوامل محدود کننده از جمله مصـرف بیش از اندازه سـموم کشاورزی در
معرض خطر می باشد. باید توجه داشت که این اسـتان در زمینه استفاده از عوامل مفید بیش
از دو دهه فعال بوده و ضـرورت مصرف بیش از اندازه سموم بر روی محصولاتی همچون گوجه
فرنگی و اناردر استان ایجاب می نماید که توجه بیشتری با معقوله مدیریت تلفیقی آفات IPM گردد.

حـق نمـا در خصوص تـاریخچه
تولیـد حشـرات مفیـد در اسـتان گلسـتان اظهـار داشت: آغاز تحقیقات اولیه دراین زمینه
به اوایل سال 1360توسـط مرکز تحقیقـات کشاورزی اسـتان باز می گردد که با ایجاد یک مرکز
تحت عنوان انسـکتاریوم از سال 1373و جذب نیرو و حمایت مسؤلین وقت سازمان جهاد کشاورزی
شـروع گردید وشـروع واگذاری کار تولید به بخش خصوصی از سال 1376ضمن آموزش و انتقال
تجربیات بصورت تجاری به تولیدکنندگان واگذار گردید. در حال حاضر 10 بخش تولید کننده
استان بوده که طبق فراخوان عمومی انجام شده قرارداد تولید بنام یک بخش می باشد که تولید
عوامل بیولوژیک را بر عهده دارد.

وی اقـدامات انجـام
شـده در سال زراعی99-98 را اینگونه بیـان کرد: بر اسـاس برنـامه کنترل بیولوژیـک آفـات
بـا اسـتفاده از عوامل ماروارگانیسم تولیـد داخل، سازمان حفظ نباتات کشور به این اسـتان
برای عملیات مبارزه بیولوژیک در سـطح 7 هزار هکتار که در سطح 5محصول زراعی شامل: گوجه
فرنگی، پنبه، برنـج، ذرت و سویا ابلاغ گردید.مقدار حدود 5 هزار گرم زنبور سوش انار
بصورت آزاد تولید و در سطحی حدود 100هکتار مصـرف شده است و مقداربیش از 2 هزار گرم
زنبور آزاد زراعی در انسـکتاریوم مزرعه تولید و مصرف شده است. تعدادزنبور براکون آزاد
غیر یارانه ای مصرفی داخل استان 826 هزار عدد و خارج استان 3 میلیون و نهصد عدد و در
کل بیش از 4 میلیون و 700 هزار عدد بوده است.

مدیر حفظ نباتات استان
گلستان در خصوص وضـعیت تولیـد عوامل بیو کنترل افزود: با توجه به مجوز ابلاغ شـده مبنی
بر خریـد زنبور سوش مادری به تاریخ، 98/7/2 نسبت به قرارداد با انسکتاریوم ها با رتبه
یک یا دارای بالاترین امتیاز در سطح استان حداکثر به میزان 3 درصد حجم تولید سال
98 با تدوین یک برنامه زمانبندی شده اقدام گردید. و به جهت سـهمیه ابلاغی تولید انبوه
در سال جاری (1399) و اعلام قیمت از طریق نامه انجمن ملی تولیـد کنندگان عوامل مفید
بیولوژیک، ملزم به برگزاری فراخوان عمومی، قرارداد تنها با یک پیمانکار تولید کننده
که وظیفه تولیـدذعوامل مفید اسـتان را بر عهد داشت اسـتفاده گردید. همچنین طبق هماهنگی
های بعمل آمده با تولید کننده اصـلی از توان سایر تولید کنندگان اسـتان بهره برداری
گردید. تعرفه خرید عوامل مفید بیولوژیک بر اساس مصوبه ستاد ملی راهبری و نظارت بر برنامه
یارانه ای، مقـدار تعرفه در نظر گرفته خریـد عوامل مفید بیولوژیک توسط کشاروز از تولید
کنندگان %45برای رهاسازی در مزارع و باغات (بجز گلخانه ها) می باشد. با اسـتقبال و
آمادگی کشاورزان جهت اجرای کنترل بیولوژیک بیشتر از سطح ابلاغی تعیین شده محصولات زراعی
و باغی با احتساب هزینه های انتقال، رهاسازی و نظارت بر عملیات اجرایی، طبق تعرفه سازمان
حفظ نباتات تعرفه خریـد مواد بیولوژیک بصورت آزاد دریافت گردید.

حق‌نما در مورد تجهیزات
غیر شیمیایی و عوامل میکروبی بیان داشت: در سال جاری جهت ردیابی، شناسایی و پیش آگاهی
آفات مهم محصولات زراعی و باغی، انواع مختلف فرمون های جلب کننده جنسی حشرات، کارت
زرد و تله( دلتا و سراتراپ ) در اختیار کشاورزان و باغـداران قرار گرفت. در خصوص عامل
میکروبی حشـره کش BTنیز در مجموع سطحی معادل 693هکتار در سطح مزارع گوجه
فرنگی،پنبه و سویا مصـرف شده است .نتایـج بـدست آمده حاکی از آن است که در خصوص کاهش
جمعیت آفات و درکاهش تعداد دفعات سمپاشی تاثیر بسزایی داشته است.

وی در پایان نتایـج
بدست آمـده از برنامه های کنترل بیولوژیک راتبیین نمودند: با اجرای این برنامه حـداقل
2-3 نوبت سمپاشـی کـاهش، در نتیجه نیـاز کشور به واردات سـموم دفع آفات نباتی بویژه
با توجه به بحث تحریم کاهش می یابد. لذا نقطه قوتی است که باید برنامه ریزی شود. همچنین
بهبود کمی و کیفی محصولات کشاورزی، افزایش ضریب امنیت و سلامت غذای جامعه، حفظ و محیط
زیست و توسعه پایدار کشاورزی، امکان صادرات محصولات کشاورزی با ارائه گواهی کیفیت و
سلامت و ایجاد مشاغل جدید در جهت تولید مواد و عوامل بیولوژیک از دیگر مسائل قابل توجه
این امر است.