ضرورت هاي خودكفايي در توليد برنج
1390/07/05

برنج و برنجكاري در ايران نسل به‌نسل ادامه يافته است.در كشور ما حدود 2 ميليون شاليكار وجود دارد كه از اين طريق امرار معاش مي‌كنند و واردات برنج به سادگي مي‌تواند همه آنها را بيكار كند و اين در حالي است كه كشور ما همه پيش‌زمينه‌هاي خودكفايي را دارد و از نظر موقعيت اقليمي و پراكندگي جغرافيايي شرايط ممتازي را براي كشت برنج دارد.كشت برنج در 16 استان كشور انجام مي‌شود كه 75 درصد توليد در سه استان مازندران، گيلان و گلستان صورت مي‌گيرد.از آنجا كه شرايط آب و هوايي جهان به سرعت در حال تغيير و به عبارتي گرم شدن است، حوزه تحقيق و پژوهش برنج حساب ويژه‌اي را بر روي 13 استان غير شمالي برنج خيز كشور باز كرده‌است زيرا براي حفظ توليد در سال‌هاي نه چندان دور بايد بتوانيم در شرايط آب و هوايي گرم به توليد برنج بپردازيم و اين كاري است كه به يمن يافته‌هاي علمي توانسته‌ايم از چند سال پيش ورود كنيم.سطح زير كشت كافي و عملكرد در هكتار مناسب از پيش‌زمينه‌هاي رسيدن به خودكفايي در برنج‌ است. در كشور ما بالغ بر 630 هزار هكتار از اراضي شاليكاري وجود دارد كه همانگونه كه در دنيا هم به اين باور رسيده‌اند بالاخره تغييرات كاربري انكار‌ناپذير است و با بررسي‌هايي كه در مؤسسه تحقيقات برنج توسط كارشناسان انجام گرفته مشخص شد كه كشور ما حتي با سطح زيركشت 500 هزار هكتار نيز مي‌تواند به خودكفايي در برنج برسد. اما روي ديگر سكه خودكفايي برنج در كشور عملكرد در هكتار است.مؤسسه تحقيقات برنج در اين راستا طي چند سال گذشته كار كارشناسي را روي سه گروه ارقام آغاز كرده‌است. گروه نخست، ارقام بومي است؛ اين گروه در 20 سال قبل عملكردي بين 5/1 تا 5/2 تن در هكتار داشت كه با كارهاي تحقيقاتي صورت گرفته عملكرد در هكتار ارقام بومي كشور در حال حاضر به بالاي سه تن رسيده و هرازگاهي اين ميزان به چهار تن نيز مي‌رسد.گروه دوم، ارقام اصلاح شده هستند كه مورد توجه محققان است. عملكرد در هكتار اين گروه در حال حاضر به بالاي شش تا هفت تن رسيده و اخيراً هم يك رقم نامگذاري شده كه در دي‌ماه سال جاري معرفي خواهد شد و اين رقم عملكرد بالاي هشت تن در هكتار دارد كه بدون شك مي‌تواند سهم بالايي در خودكفايي برنج كشور داشته باشد اما رقم سوم، رقم هيبريد است كه خوشبختانه ايران يكي از شش كشور دنياست كه روي اين رقم كار كرده و آن را داراست.ويژگي اين رقم اين است كه عملكرد در هكتار آن 20 درصد بالاتر از ارقام اصلاح شده است.در حال حاضر يك رقم هيبريد با عملكرد ميانگين 9 تن در هكتار معرفي و سه رقم ديگر در حال معرفي است.رقم هيبريد معرفي شده در برخي مناطق شاليكاري توانسته توليد 12 تا 16 تن در هكتار را براي ما رقم بزند.پس مي‌بينيد كه كشور ما همه پيش‌زمينه‌هاي خودكفايي برنج را دارد ولي لازم است با يك برنامه‌ريزي مدون اين بخش مورد توجه ويژه قرار گيرد.از سوي ديگر اگر ما به سوي خودكفايي برنج گام برنداريم تا چند سال آينده برنجي براي واردات وجود نخواهد داشت.آمارها نشان مي‌دهد سالانه تنها 4 تا 6 درصد توليد جهاني برنج وارد بازار تجارت مي‌شود و در آينده نزديك توليد هر كشور تنها مي‌تواند كفاف نياز آن كشور را بدهد.در همين حال ايران داراي سالم‌ترين برنج دنياست و خوشبختانه اين فرهنگ در ميان شاليكاران ما وجود دارد كه از كمترين سم براي توليد برنج استفاده كنند.پس ما بايد از همه اين گزينه‌ها به نحو احسن استفاده كنيم و خوشبختانه در پروژه‌اي كه از سوي 120 كشور برنج‌خيز دنيا به نام مگاپروژه در خصوص راهكارهاي تأمين برنج دنيا اجرا شد مؤسسه بين‌المللي تحقيقات برنج به اين نتيجه رسيد كه توان علمي و تحقيقاتي ايران در زمينه برنج به حدي است كه مي‌تواند نقش محوري در آموزش 10 كشور منطقه آسياي مركزي را داشته باشد و به همين جهت ايران در حال حاضر به‌عنوان مركز تحقيقات و آموزش كشت برنج در منطقه انتخاب شده است.

دكتر عباس شهدي رئيس مؤسسه تحقيقات برنج كشور

تعداد مشاهده خبر0 بار
تصاویر مرتبط


مشاهده نظرات (تعداد نظرات 0)

ارسال نظرات
نام
 
آدرس پست الکترونیکی شما
   
توضیحات
 
تغییر کد امنیتی
کد امنیت
 
وزارت جهاد کشاورزی
کلیه حقوق این سایت متعلق به وزارت جهاد کشاورزی می باشد
Powered by DorsaPortal